ADB සංචාරක ව්යාපෘතියේ රු. මි. 173.86 උපදේශන ගිවිසුම ප්රශ්න කෙරෙන්නේ ඇයි?
සංජීව වීරවර්ණ මතු කර ඇත්තේ කිසියම් නීති විරෝධීතාවයක් පිළිබඳව නොව, ආශ්රිත සමාගමේ මහජන මුහුණුවර, වෙබ් අඩවියේ ගුණාත්මකභාවය සහ අලුතින් පෙනී සිටින ආයතනයක් විශාල රාජ්ය ගිවිසුමකට සම්බන්ධ වීමේදී තිබිය යුතු විනිවිදභාවය පිළිබඳ ප්රශ්නයකි. එම ප්රශ්න සඳහා නිල පැහැදිලි කිරීමක් මෙතෙක් ඉදිරිපත් වී නොමැත.
LSN Sri Lanka ·
ආසියානු සංවර්ධන බැංකුවේ (ADB) ඇමෙරිකානු ඩොලර් මිලියන 30ක ණය මුදලින් ක්රියාත්මක වන තිරසාර සංචාරක අංශ සංවර්ධන වැඩසටහන (Sustainable Tourism Sector Development Programme – STSDP) සඳහා කැබිනට් මණ්ඩලය අනුමත කළ රුපියල් මිලියන 173.86ක උපදේශන සේවා ගිවිසුම සම්බන්ධයෙන් ශ්රී ලාංකික තාක්ෂණ ව්යවසායකයෙකු හා පරිගණක විද්යාඥයෙකු වන සංජීව වීරවර්ණ ප්රසිද්ධියේ ප්රශ්න මතු කර තිබේ.
</p>
<p></p>
<p>
ඔහු සැප්තැම්බර් 09 වැනිදා X (පෙර ට්විටර්) ජාලයේ පළ කළ පණිවිඩයක එම උපදේශන සැකැස්ම “fishy” යැයි විස්තර කරමින්, ජනාධිපති අනුර කුමාර දිසානායක, අග්රාමාත්ය හරිනි අමරසූරිය සහ ප්රවාහන, අධිවේගී මාර්ග හා නාගරික සංවර්ධන අමාත්ය බිමල් රත්නායක යන අයගේ අවධානය ඊට යොමු කරන ලෙස ඉල්ලා සිටියි. කෙසේ වෙතත්, මෙම ප්රසම්පාදන ක්රියාවලිය නීති විරෝධී බවට ඔහු කෙලින්ම චෝදනා කර නැති අතර, ඊට සම්බන්ධ සමාගම් සහ පවතින අවස්ථාව පරීක්ෂා කරන ලෙස ඉල්ලා තිබේ.
</p>
<p></p>
<p>
<span style="color:#dc2626">කැබිනට් තීරණය කුමක්ද?</span>
</p>
<p></p>
<p>
2026 සැප්තැම්බර් 08 වැනිදා පැවති කැබිනට් රැස්වීමෙන් පසු පැවැති මාධ්ය හමුවේදී කැබිනට් ප්රකාශක විජිත හේරත් මේ තීරණය ප්රකාශයට පත් කළේය. ප්රවාහන, අධිවේගී මාර්ග හා නාගරික සංවර්ධන අමාත්ය බිමල් රත්නායක ඉදිරිපත් කළ යෝජනාව අනුව, කැබිනට් මණ්ඩලය විසින් පත් කළ උපදේශන ප්රසම්පාදන කමිටුවේ නිර්දේශය පිළිගෙන මෙම ගිවිසුම පිරිනැමීමට අනුමැතිය හිමිව තිබේ.
</p>
<p></p>
<p>
එම ගිවිසුම ශ්රී ලංකාවේ Resources Development Consultants (Pvt) Ltd (RDC) සමාගමට, Novel Interdisciplinary Consulting Enterprise (Pvt) Ltd (NICE) සමඟ පිරිනැමීමට නිර්දේශ වී ඇත. මෙහි මුළු වටිනාකම රුපියල් මිලියන 173.86ක් වන අතර, ඊට එකතු කළ අගය මත බද්ද (VAT) ඇතුළත් කර නොමැත.
</p>
<p></p>
<p>
මෙම ව්යාපෘතිය සඳහා අමාත්යාංශයට උනන්දුව ප්රකාශ කිරීම් (EOI) 15ක් ලැබී තිබූ අතර, ඉන් පසු සමාගම් 6කට සම්පූර්ණ යෝජනා ඉදිරිපත් කිරීමට ආරාධනා කර ඇත. එම යෝජනා අතුරින් 5ක් ඇගයීමට ලක් කිරීමෙන් අනතුරුව මෙම සංයුක්තය තෝරාගෙන තිබේ.
</p>
<p></p>
<p>
<span style="color:#dc2626">ADB ව්යාපෘතියේ සැබෑ පරිමාණය</span>
</p>
<p></p>
<p>
මෙම උපදේශන සේවාව අදාළ වන්නේ ADB ව්යාපෘති අංක 57227-001 යටතේ ඇති ආයෝජන සංරචකයටය. ADB ආයතනය 2025 ඔක්තෝබර් මාසයේදී ශ්රී ලංකාවේ සංචාරක අංශය උදෙසා ඩොලර් මිලියන 100ක ණය පැකේජයක් අනුමත කළේය. එයින් ඩොලර් මිලියන 70ක් ප්රතිපත්ති පාදක ණයක් ලෙසද, ඩොලර් මිලියන 30ක් සාමාන්ය ප්රාග්ධන සම්පත් යටතේ ලැබෙන ආයෝජන ණයක් ලෙසද වෙන් කර ඇත. අදාළ උපදේශන ගිවිසුම සෘජුවම බැඳී පවතින්නේ එම ඩොලර් මිලියන 30ක ආයෝජන කොටසටයි.
</p>
<p></p>
<p>
ව්යාපෘතියේ ප්රධාන ඉලක්කය වන්නේ දඹුල්ල–සීගිරිය සහ ත්රිකුණාමලය ප්රදේශවල සංචාරක පහසුකම් වැඩිදියුණු කිරීම, තෝරාගත් ආකර්ෂණීය ස්ථානවල යටිතල පහසුකම් ප්රතිසංස්කරණය කිරීම සහ ඒවා ගමනාන්ත බවට පත් කිරීමය. මෙහිදී උපදේශකයින්ගේ කාර්යභාරය වන්නේ විස්තරාත්මක සැලසුම්, ආරක්ෂක ලේඛන, ටෙන්ඩර් ලේඛන සකස් කිරීම සහ ව්යාපෘති ක්රියාත්මක කිරීමේ ක්රියාවලියට අවශ්ය සහාය ලබා දීමය.
</p>
<p></p>
<p>
ADB ප්රසම්පාදන සැලැස්මේ මෙම උපදේශන පැකේජය (STSDP-DDPISC/01) ජාතික මට්ටමේ සමාගම් සඳහා QCBS ක්රමවේදයෙන් කැඳවීමට සැලසුම් කර තිබූ අතර, ඊට අදාළව පූර්ව ගිවිසුම්ගත වීම (advance contracting) සඳහාද අනුමැතිය හිමිව තිබුණි.
<span style="color:#dc2626">RDC සහ NICE සමාගම්වල පසුබිම</span>
</p>
<p></p>
<p>
Resources Development Consultants (Pvt) Ltd (RDC) යනු 1974/75 වසරවල සිට ක්රියාත්මක වන, ADB සහ ලෝක බැංකු ව්යාපෘති රැසකට සේවය සපයා ඇති ශ්රී ලංකාවේ ප්රමුඛ බහුවිෂය උපදේශන සමාගමකි. ඔවුන්ට ADB DACON ලියාපදිංචියද පවතියි. ත්රිකුණාමලය සහ දඹුල්ල ඇතුළු නාගරික සංවර්ධන ව්යාපෘති සඳහාද ඔවුන් මීට පෙර සම්බන්ධ වී තිබේ.
</p>
<p></p>
<p>
තාක්ෂණ ව්යවසායක සංජීව වීරවර්ණගේ විශේෂ අවධානය යොමු වී ඇත්තේ ඊට සම්බන්ධවී ඇති Novel Interdisciplinary Consulting Enterprise (Pvt) Ltd (NICE) සමාගම කෙරෙහිය. ඔහු පෙන්වා දුන් එම සමාගමේ වෙබ් අඩවිය niceconsultlk.com වන අතර, එම ඩොමේන් නාමය 2025 මාර්තු මාසයේදී ලියාපදිංචි කර ඇති බව ඔහු සඳහන් කර සිටියි.
</p>
<p></p>
<p>
එම වෙබ් අඩවිය පරීක්ෂා කිරීමේදී පෙනී යන්නේ එය අසම්පූර්ණ ආකෘති (template) අඩවියක් බවයි. "This is the heading" සහ Lorem ipsum වැනි ආදේශක පෙළ, XpeedStudio නමැති ආයතනයේ නිර්මාතෘවරුන්ගේ නමින් එකම අන්තර්ගතයෙන් යුත් "සේවාදායක අදහස්" පළ කර තිබීම, කළමනාකාර අධ්යක්ෂ තනතුර "Managin Director" ලෙස වැරදි අක්ෂර වින්යාසයෙන් දැක්වීම සහ පිටුවේ අවසානයේ අරාබි භාෂාවෙන් "මධ්යම විශ්වවිද්යාල පුස්තකාලය – පිවිසුම් ලක්ෂ්යය" යන පෙළ දක්නට ලැබීම ඊට හේතු වී ඇත. සංජීව වීරවර්ණ පැවසුවේ අඩවිය නිසි ලෙස යාවත්කාලීන වන්නේත් නැති බවය.
</p>
<p></p>
<p>
වෙබ් අඩවියේ කළමනාකාරිත්වය ලෙස දක්වා ඇත්තේ ආචාර්ය ප්රසන්න ගුණවර්ධන (කළමනාකාර අධ්යක්ෂ), බී.එස්. මල්ලිකආරච්චි සහ සුලෙයිමාන් නසාමත් යන අයයි. එහි කළමනාකාර අධ්යක්ෂවරයා ලෝක බැංකු/ADB ප්රසම්පාදන උපදේශකයෙකු ලෙස පෙනී සිටින බවත්, තවත් අධ්යක්ෂවරයෙකු ජෛව තාක්ෂණ ක්ෂේත්රයේ වෘත්තිකයෙකු බවත් වීරවර්ණ සඳහන් කර තිබේ.
</p>
<p></p>
<p>
මේ වන විට රජය හෝ ADB විසින් මෙම චෝදනාවලට නිල ප්රතිචාරයක් නිකුත් කර නොමැති අතර, කැබිනට් තීරණයේ සඳහන් වන්නේ සාමාන්ය ප්රසම්පාදන ක්රියාවලිය අනුගමනය කළ බව පමණි.
</p>
<p></p>
<p>
<span style="color:#dc2626">ව්යාපෘතියේ සන්දර්භය
</span>
</p>
<p></p>
<p>
රුපියල් මිලියන 173.86ක උපදේශන ගාස්තුව ඩොලර් මිලියන 30ක ආයෝජන ව්යාපෘතියකට සාපේක්ෂව විශාල අගයක් බව සමාජ මාධ්යවල ඇතැම් පිරිස් පෙන්වා දී තිබේ. නමුත් ADB සැලසුම් ලේඛනවල මෙම උපදේශනය වෙනම පැකේජයක් ලෙස දක්වා ඇති අතර, එය සිවිල් ඉදිකිරීම් ආරම්භ කිරීමට පෙර විස්තරාත්මක සැලසුම් සහ ක්රියාත්මක කිරීමේ සහාය සඳහා වෙන් කරන ලද මුදලකි. මුළු ණය පැකේජයේ වටිනාකම ඩොලර් මිලියන 100කි.
</p>
<p></p>
<p>
සංජීව වීරවර්ණ මතු කර ඇත්තේ කිසියම් නීති විරෝධීතාවයක් පිළිබඳව නොව, ආශ්රිත සමාගමේ මහජන මුහුණුවර, වෙබ් අඩවියේ ගුණාත්මකභාවය සහ අලුතින් පෙනී සිටින ආයතනයක් විශාල රාජ්ය ගිවිසුමකට සම්බන්ධ වීමේදී තිබිය යුතු විනිවිදභාවය පිළිබඳ ප්රශ්නයකි. එම ප්රශ්න සඳහා නිල පැහැදිලි කිරීමක් මෙතෙක් ඉදිරිපත් වී නොමැත.